Leaving Las Koszalinas – uwagi na marginesie „Aktorów koszalińskich” w reż. Piotra Ratajczaka z Bałtyckiego Teatru Dramatycznego w Koszalinie

Opublikowano Autor:

Tekst ten napisałem na kaliskim Festiwalu Sztuki Aktorskiej, w maju 2019 roku. “Wycinam” go z festiwalowego bloga z okazji dzisiejszej prezentacji spektaklu Piotra Ratajczaka na 6. Festiwalu Nowego Teatru. Zapraszam, i do Rzeszowa, i do lektury. TD  Nie można sobie wymarzyć lepszego początku festiwalu sztuki aktorskiej, niż przedstawienie Bałtyckiego Teatru Dramatycznego „Aktorzy koszalińscy czyli komedia prowincjonalna” w reżyserii Piotra Ratajczaka. Ten inspirowany scenariuszem głośnej fabuły Agnieszki Holland słodko-gorzki spektakl o szarej rzeczywistości... Czytaj więcej

Powstrzymać brukowanie piekła – “Jak ocalić świat na małej scenie” w reż. Pawła Łysaka z Teatru Powszechnego w Warszawie

Opublikowano Autor:

Tekst ten napisałem na szczecińskim Kontrapunkcie, w maju 2019 roku. „Wycinam” go z festiwalowego bloga z okazji 6. Festiwalu Nowego Teatru, który zaczyna się dziś w Rzeszowie. Spektaklem Pawła Łysaka inaugurujemy bowiem główny nurt festiwalu, którego mam zaszczyt być kuratorem. W tekście tym wyjaśniam, mam nadzieję jasno, dlaczego to właśnie ten spektakl inauguruje 6. FNT! Zapraszam, i do Rzeszowa, i do lektury. TD  Ojcowie, o których opowiadają w spektaklu Pawła... Czytaj więcej

„Hamleta” serce na dłoni – o spektaklu Bartosza Szydłowskiego w Teatrze im. Słowackiego w Krakowie

Opublikowano Autor:

„Nigdy nie mogłem myśleć o twoich dłoniach bez uśmiechu/i teraz kiedy leżą na kamieniu jak strącone gniazda/są tak samo bezbronne jak przedtem To jest właśnie koniec” Zbigniew Herbert „Tren Fortynbrasa” Spektakl Szydłowskiego rozpoczyna się lekko zmodyfikowanym fragmentem prawie kompletnie nieznanego, niedokończonego utworu Wyspiańskiego pt. „Requiem”. Horacy (Krzysztof Piątkowski) stoi na balkonie widowni Teatru Słowackiego i recytuje ustęp „Odpoczynek 4”, będący wizją zapadania się kościoła. Zabieg ten wskazuje nam kilka ważnych... Czytaj więcej

„Letnicy” na zielonej trawce – o spektaklu Macieja Prusa w Teatrze Narodowym w Warszawie

Opublikowano Autor:

W finale pierwszej części spektaklu Macieja Prusa dochodzi wreszcie do przedstawienia teatru, przygotowywanego przez artystów amatorów. Widzimy jego początek. Na stole pokrytym zieloną trawą „aktorzy” tego teatrzyku tworzą rodzaj instalacji. Przyjmują pewną pozę. Następnie opada kurtyna, a widzowie wychodzą na przerwę. Druga część rozpoczyna się jednak zupełnie inaczej, po tamtym spektaklu nie ma już śladu, zielona trawa pokrywa teraz całą scenę. Rozpoczyna się właściwy „spektakl amatorskiego teatru”, miłosne umizgi bohaterów... Czytaj więcej

Historia de una locura común – “Under the influence”/”Bajo presión”/Maja Kleczewska/Critica

Opublikowano Autor:

por Tomasz Domagala, traducción de Barbara Michałek – Pendowska Mabel Longhetti, la protagonista de la película de John Cassavetes titulada Mujer bajo presión, ama  la música clásica y, en particular, la ópera. Cuando está sola la escucha con pasión, se convierte para ella en una suerte de escapatoria de los problemas de la vida cotidiana, que se acumulan día a día y se vuelven insoportables y agobiantes. Incapaz manejarlos sufre... Czytaj więcej

Prześnić sjestę Gintarasa Varnasa – o spektaklu „Życie jest snem” według Calderóna w Teatrze Bagatela w Krakowie

Opublikowano Autor:

„Życie snem” Calderóna to utwór, w którym spotykają się cztery wielkie wątki: zapożyczony z „Baśni z 1001 nocy” temat życia jako snu, z którego można się przebudzić, kwestia losu zapisanego „w gwiazdach” i namysł nad możliwością jego zmiany (wątek pochodzenia buddyjskiego), temat sukcesji tronu i rewolucji (przypadki współczesne – prawdopodobnie rosyjska smuta) oraz specjalność hiszpańska czyli kwestia czci kobiety (Rosaura), jej utraty i plamy na honorze rodziny, jaką ta utrata... Czytaj więcej

Jazon traci głos – o spektaklu „Materiały do Medei” w reż. Jakuba Porcariego w Teatrze Łaźnia Nowa w Krakowie.

Opublikowano Autor:

Heiner Müller garściami czerpie z mitu Medei*, jego sztuka – będąca w istocie poetyckim poematem prozą, inkrustowanym kilkoma dialogami i monologami Jazona, Medei oraz jej kolchidzkiej Niani – nie przynosi jednak jakiegoś opartego na micie, konkretnego szkieletu fabularnego. Jest czymś w rodzaju impresji; epilogu całej historii, odbywającego się gdzieś w wieczności, w bezczasie. Echa ziemskiego żywota Medei słychać jedynie w wypowiadanych przez nią i pozostałych bohaterów słowach. Zresztą właściwie nie... Czytaj więcej

Pewnego razu na Dzikim Wschodzie – o „Kowbojach” Michała Buszewicza w reż. Anny Smolar z Teatrze im. Osterwy w Lublinie

Opublikowano Autor:

Każdy z was chyba oglądał w życiu western. Jedną z klasycznych scen, taką must have w każdym z nich jest moment, kiedy do lokalnego saloonu wchodzi główny bohater. Saloon ten zazwyczaj okupują miejscowi: żujący gumę i popatrujący na świat z pogardą, „przyrośnięci” do stołka przy barze outsajderzy bądź śpiący w kącie, nakryci kowbojskim kapeluszem luzacy. Wszystko trwa w bezruchu i marazmie. Słychać pająka uwijającego się w kącie i dźwięk polerowanej... Czytaj więcej

Camposanto Krystiana Lupy – o „Capri – wyspie uciekinierów” w Teatrze Powszechnym w Warszawie

Opublikowano Autor:

W lipcu odwiedziłem jeden z najpiękniejszych cmentarzy Europy, Camposanto w Pizie. Ma on formę wielkiego marmurowego prostopadłościanu, który stanowi znakomitą przestrzeń dla zwiedzających. Znajduje się tam tak wiele zabytkowych rzeźb, figur, okolicznościowych tablic czy pokrytych niezwykłymi płaskorzeźbami sarkofagów, że po chwili zadumy nad tym, gdzie się znajdujemy, nasza myśl biegnie już tylko w kierunku sztuki – zapominamy o tym, że całe to miejsce jest jednym wielkim cmentarzyskiem, zarówno w znaczeniu... Czytaj więcej

Sala numer 6 – na marginesie rosyjskiego kandydata do Oscara, filmu „Wysoka dziewczyna” w reż. Kantemira Bałagowa

Opublikowano Autor:

W pierwszej scenie filmu Karena Bałagowa „Wysoka dziewczyna” (lepsze byłoby na pewno wierne tłumaczenie rosyjskiego oryginału – „tyczka”, zwracałoby bowiem uwagę na stygmatyzację bohaterki ze względu na jej wzrost), Ija, tytułowa „tyczka”, zostaje odesłana ze szpitalnej pralni na oddział czy też salę numer 6, do swojego przełożonego, Nikołaja Iwanycza. W historii rosyjskiej literatury (oraz języka) kojarzy się to jednoznacznie z kanonicznym opowiadaniem Antoniego Czechowa „Sala numer 6”. Jego treścią są... Czytaj więcej

„Pamiętaj, na zewnątrz jest cynk” – o spektaklu „Cynk (Zn)” w reż. Eimuntasa Nekrošiusa z Państwowego Teatru Młodzieżowego w Wilnie (Konfrontacje Teatralne 2019)

Opublikowano Autor:

W prologu spektaklu wychodzi na scenę mała dziewczynka i przedstawia się: „Swietłana”. Uczy się na pamięć jakiegoś wiersza, widać, że sprawia jej trudność zarówno jego nauka, jak i recytacja przed nauczycielami. Już wiemy: cudze słowa i ich powtarzanie nie są jej mocną stroną. W przyszłości zostanie autorką poruszających reportaży, która już w dzieciństwie ujawnia swoisty „brak serca” do beletrystyki czy poezji, czyli form literatury opartych na fikcji, wymyślonych i zgrabnie... Czytaj więcej

Sztukmistrze z Lublina – oficjalny dziennik 24. Konfrontacji Teatralnych 2019

Opublikowano Autor:

Szanowni Państwo, lubelski festiwal Konfrontacje Teatralne to wydarzenie, którego istotą jest twórcza wymiana doświadczeń między artystami – nazwijmy ich umownie – Wschodu i Zachodu. W ciągu ostatnich dwudziestu trzech lat gościli tu ze swoimi spektaklami m.in. Ellen Stewart, Daisuke Yoshimoto, Eimuntas Nekrosius, Nikołaj Kolada, Oskar Korsunovas, Valery Fokin, Agrupación Señor Serrano, Gob Squad, Krystian Lupa, Grzegorz Jarzyna czy Krzysztof Warlikowski. Dyrektorem festiwalu jest jego twórca i pomysłodawca, Janusz Opryński, a... Czytaj więcej

Kaczka po PeKiNsku w sosie słodko-kwaśnym – o „Księżniczce Turandot” Spišáka w Teatrze Dramatycznym w Warszawie

Opublikowano Autor:

Spektakl Ondreja Spišáka w Teatrze Dramatycznym jest w swojej konstrukcji niezwykle brechtowski. Od początku sygnalizuje się nam, że mamy na scenie do czynienia z aktorami, którzy przedstawiają nam swój prywatny stosunek do swoich postaci i do opowiadanej przez siebie historii, mówią od siebie, komentując zarówno sceniczną akcję, jak i pozateatralną rzeczywistość, wszystko zaś odbywa się w kostiumie i makijażu, jakie stosowne są do wystawienia XVII – wiecznego tekstu o okrutnej... Czytaj więcej

Klata robi dym – o „Długu” w Teatrze Nowym Proxima w Krakowie

Opublikowano Autor:

W finale spektaklu Jana Klaty następuje swoisty talk show. Jego prowadząca, w brawurowej interpretacji Moniki Frajczyk, gości w „studio” na scenie Teatru Nowego Proxima brytyjskich muzyków, Billa Drummonda i Jimmy Cauty’go. Ci kontrowersyjni i anarchizujący artyści tworzyli między innymi słynny w latach dziewięćdziesiątych elektropopowy zespół KLF, znany z takich przebojów jak „3 a.m. Eternal”, „What time is love” czy „Last train to trancentral”. W branży muzycznej zasłynęli za to z... Czytaj więcej

Makieta „Hańby” J.M. Coetzee’go – o spektaklu Macieja Podstawnego w Teatrze im. Żeromskiego w Kielcach

Opublikowano Autor:

Znajdujemy się w jakimś poapokaliptycznym świecie, kojarzącym się ze słynnym Mad Maxem (skojarzenia słuszne, jak się okazuje po przeczytaniu kilku słów skreślonych przez reżysera w programie). Na scenie pojawia się grupa poprzebieranych nomadów, którzy rozpoczynają sceniczną opowieść, opartą na wybitnej książce południowoafrykańskiego noblisty, Johna Maxwella Coetzee’go, traktującą w wielkim uproszczeniu o upadku moralnym i społecznym Davida Luriego, białego, 52-letniego profesora literatury Uniwersytetu w Kapsztadzie. Człowieka, który nie mogąc pohamować swojego... Czytaj więcej

Dziennik Non Fiction, 24 -31 VIII 2019

Opublikowano Autor:

6 września 2019, Maraton Non Fiction – podsumowanie Najważniejszą częścią SnF jest rezydencja artystyczna, efektami której są finałowe pokazy pracy warsztatowej w ramach słynnych Maratonów Non Fiction. Artyści zaproszeni przez kuratorów festiwalu – Adama Nalepę, Romana Pawłowskiego oraz Adama Orzechowskiego do udziału w rezydencji, przyjeżdżają wraz z wybranymi przez siebie zespołami realizatorów do Sopotu, gdzie rozpoczynają pracę nad swoimi projektami. Efektem tych prac są zalążki spektakli, pokazywane następnie festiwalowej publiczności... Czytaj więcej

Myszy i ludzie – o „Hamlecie” w reż. Mai Kleczewskiej w Teatrze Polskim w Poznaniu

Opublikowano Autor:

Ofelia: „(…) Unieważniam świat zrodzony ze mnie. Duszę świat ze mnie zrodzony między udami. Grzebię go w swoim łonie. Precz ze szczęściem pokory. Niech żyje nienawiść, pogarda, bunt, śmierć. Kiedy uzbrojona w rzeźnicki nóż przejdzie przez wasze sypialnie, wtedy poznacie prawdę”  Heiner Müller,„HamletMaszyna” Jedną z najpiękniejszych scen poznańskiego „Hamleta” jest „pułapka na myszy”. Hamlet zaciąga Gertrudę, Klaudiusza oraz towarzyszące im osoby do sypialni, która stanie się na chwilę teatralną sceną.... Czytaj więcej

Golfik i spodenki – o „Dzikiej kaczce” Ibsena w reż. Szumińskiego w Teatrze im. Żeromskiego w Kielcach

Opublikowano Autor:

U Ibsena syn przemysłowca Haakona Werlego, Gregers powraca po siedemnastu latach do rodzinnego domu. Nie wiemy dokładnie po co, ale wydaje się, że ojciec wezwał go, gdyż zamierza ożenić się z panią Sörby i chce, żeby ta poznała jego syna bliżej. Tak przynajmniej widzi to młody Werle. Sytuacja, jaką zastaje na miejscu, zaczyna go jednak niezwykle intrygować. Porządek po aferze, jaka miała miejsce przed laty, w rezultacie której wspólnik Werlego,... Czytaj więcej

Cząstki aktora – oficjalny dziennik kaliskiego Festiwalu Sztuki Aktorskiej, 11-21 maja 2019

Opublikowano Autor:

Niedziela, 12 maja 2019 Leaving Las Koszalinas – uwagi na marginesie „Aktorów koszalińskich” w reż. Piotra Ratajczaka z Bałtyckiego Teatru Dramatycznego w Koszalinie Nie można sobie wymarzyć lepszego początku festiwalu sztuki aktorskiej, niż przedstawienie Bałtyckiego Teatru Dramatycznego „Aktorzy koszalińscy czyli komedia prowincjonalna” w reżyserii Piotra Ratajczaka. Ten inspirowany scenariuszem głośnej fabuły Agnieszki Holland słodko-gorzki spektakl o szarej rzeczywistości aktorów raz po raz rozśmiesza, by po chwili złapać za gardło i... Czytaj więcej

Małe w formie – oficjalny dziennik szczecińskiego KONTRAPUNKTU

Opublikowano Autor:

Niedziela, 12 maja 2019, 23: 45, odc. ostatni Być jak Maddie Ziegler – o spektaklu Gary Gardinera „Ballada o apatycznym synu i jego narcystycznej matce” 39-letnia Gaizely zaprosiła do teatralnej współpracy 16-letniego Readiego (prywatnie swojego syna) i postanowiła zrobić z nim spektakl o relacji matka – syn. Za punkt wyjścia wybrali twórczość znanej australijskiej gwiazdy pop o wdzięcznym imieniu Sia, którą oboje uwielbiają. Gdy się nam na początku przedstawiają, opowiadając... Czytaj więcej