Archiwum autora thomas.domagala

Wizja lokalna Katarzyny Kalwat – o alchemii aktorstwa w „Reykjavík ’74” z Teatru im. Horzycy w Toruniu (DOMAGAŁAsięGŁÓWNEJROLI cz. IV)

14 maja, 2018 4:30 pm Dodane przez Możliwość komentowania Wizja lokalna Katarzyny Kalwat – o alchemii aktorstwa w „Reykjavík ’74” z Teatru im. Horzycy w Toruniu (DOMAGAŁAsięGŁÓWNEJROLI cz. IV) została wyłączona

Zostaje popełnione konkretne przestępstwo, dajmy na to: zabójstwo. Pojawiają się jacyś podejrzani, nie wiadomo, winni czy nie, zostają aresztowani i zaczynają się przesłuchania. Śledczy zabezpieczają ślady, zbierają zeznania świadków, ale śledztwo nagle staje w miejscu, nie ma ciał, są tylko poszlaki. Wtedy sięga się po wizję lokalną, która z założenia ma być odegraniem ciągu zdarzeń ustalonych w toku śledztwa. Głównym bohaterem tej specyficznej formy teatru staje się podejrzany. W trakcie... Czytaj więcej


Wściekłość i wrzask – o aktorstwie „Murzynów we Florencji” Vedrany Rudan w reż. Iwony Kempy (DOMAGAŁAsięGŁÓWNEJROLI cz.III)

14 maja, 2018 8:59 am Dodane przez Możliwość komentowania Wściekłość i wrzask – o aktorstwie „Murzynów we Florencji” Vedrany Rudan w reż. Iwony Kempy (DOMAGAŁAsięGŁÓWNEJROLI cz.III) została wyłączona

Oglądałem spektakl Iwony Kempy po raz pierwszy raptem dwa tygodnie temu. I muszę przyznać, że przeżyłem szok. Opowieść o rodzinie i społeczności, próbujących pozbierać się po traumatycznych przeżyciach bałkańskiej wojny wydawała się jedną z wielu, jakie na ten temat napisano. Okazało się, że nic podobnego. Powieść Vedrany Rudan, złożona z monologów członków rodziny młodego Chorwata, wygłaszanych do kamery pod pretekstem amerykańskiego eksperymentu, to jedna z najciekawszych propozycji w swojej kategorii.... Czytaj więcej


Ho, ho, ho! – o zespole aktorskim „Triumfu woli” Pawła Demirskiego w reż. Moniki Strzępki (DOMAGAŁAsięGŁÓWNEJROLI cz.II)

13 maja, 2018 2:41 pm Dodane przez 2 komentarze

Świetny angielski reżyser, Dan Jemmett, rozpoczyna każdą próbę od piętnastu minut osobliwego wstępu (zapytajcie aktorów Teatru Polskiego w Warszawie!).  Dzieli mianowicie aktorów i asystentów na dwie drużyny, które rozgrywają ze sobą na scenie dwudziestominutowy mecz swoistej „siatkówki plażowej”. Główna zasada: piłka może przekroczyć „siatkę” tylko, gdy dotknie jej raz każdy członek danego zespołu. Ma to oczywiście na celu odcięcie aktorów od wszystkiego, z czym przyszli danego dnia na próbę, wyciszenie... Czytaj więcej


DOMAGAŁAsięGŁÓWNEJROLI cz. I

13 maja, 2018 10:52 am Dodane przez Możliwość komentowania DOMAGAŁAsięGŁÓWNEJROLI cz. I została wyłączona

Szanowni Państwo, od dziś przez kilka dni będę dla Państwa relacjonował jeden z najstarszych i najważniejszych polskich festiwali teatralnych – Kaliskie Spotkania Teatralne, w całości poświęcone Sztuce Aktorskiej. Nazwałem swoją relację DOMAGAŁAsięGŁÓWNEJROLI i chciałbym się z tej nazwy wytłumaczyć. Pojęcie „głównej roli” mam zamiar na potrzeby mojego dziennika lekko zredefiniować, przyjmując za punkt wyjścia ostateczny rezultat aktorski, a nie założenia czy koncepcje poszczególnych spektakli. Główna rola zatem to taka, która... Czytaj więcej


Pod psem – „Wielki Fryderyk” Nowaczyńskiego w reż. Jana Klaty w Teatrze Polskim w Poznaniu

12 maja, 2018 9:59 am Dodane przez 2 komentarze

Adolf Nowaczyński uprawiał tak zwaną dramaturgię historyczną*, wydawała mu się bowiem odpowiednia do celów, którymi się przy tworzeniu literatury kierował. A były one polityczne: uczyć odbiorców patriotyzmu oraz zgłębiać cechy i charakter narodu. Większość jego utworów koncentrowała się zatem wokół jakiejś idei, związanej z określoną postacią, będącą w istocie tej idei nośnikiem. Nie znajdując odpowiednich „wzorców” w dziejach Polski, sięgał po wybitne postaci z historii świata: Cezara Borgię, Napoleona czy... Czytaj więcej


Grecka waza gorętsza od zupy – „Żaby” Michała Borczucha w STUDIO teatrgalerii w Warszawie

11 maja, 2018 11:49 am Dodane przez 3 komentarze

Najpiękniejszym momentem spektaklu Michała Borczucha jest scena, w której Aktor, mający się mierzyć z rolą Dionizosa w komedii Arytsofanesa „Żaby” (Krzysztof Zarzecki), zostaje sam. Zgodnie z tym, co nam na początku sztuki objaśnia, udaje się właśnie do Hadesu, by „ratować upadające Ateny (…) i stamtąd sprowadzić autorytet. W tym wypadku jednego z poetów –  Ajschylosa lub Eurypidesa.”. Aktor wyraźnie nie ma na to ochoty: „nie chcę ratować tego jebanego świata,... Czytaj więcej


Gdy jest bardzo smutno, to kocha się zachody słońca – „Murzyni we Florencji” Rudan w reż. Kempy w Teatrze Nowym w Krakowie

5 maja, 2018 10:18 am Dodane przez 1 Komentarz

Bohaterem powieści Vedrany Rudan Murzyni we Florencji jest chorwacka rodzina. W jej skład wchodzą cztery pokolenia: Babcia, Matka, Ojciec, Syn, Córka oraz – co może wydać się ekstrawagancją – poczęte właśnie w łonie córki z serbskiego ojca bliźniacze Płody. Oglądamy ich wszystkich kilkanaście lat po bałkańskim piekle lat 90-tych ubiegłego wieku. Syn pragnie po nieudanym pobycie w USA napisać książkę o sobie i swojej tożsamości, jednak kiedy zaczyna, nachodzą go... Czytaj więcej


Kaniewskiego teatr (nie)możliwości – „Gra w życie” Maxa Frischa w Teatrze Ateneum w Warszawie

2 maja, 2018 7:06 pm Dodane przez Możliwość komentowania Kaniewskiego teatr (nie)możliwości – „Gra w życie” Maxa Frischa w Teatrze Ateneum w Warszawie została wyłączona

Sztuka Maxa Frischa „Biografie: Ein Spiel” (Biografia: Teatralna gra) przetłumaczona na polski jako „Gra w życie” to praktyczna realizacja jego idei „dramaturgii możliwości”. Małgorzata Sugiera w swojej książce „W cieniu Brechta” tak streszcza jej założenia: „projekt teatru możliwości czy teatru wariantów miał skutecznie omijać mielizny założonego z góry sensu przyczynowo skutkowej akcji i zamiast problemów demonstrować modelowe przeżycia. W teatrze tym znalazło się wreszcie miejsce dla przypadku, świadomie wyrugowanego z... Czytaj więcej


Faust w jaskini – „Konformista 2029” na podstawie Moravii w reż. Szydłowskiego w Łaźni Nowej w Krakowie

27 kwietnia, 2018 12:47 am Dodane przez 1 Komentarz

Powieść Moravii jest w gruncie rzeczy moralitetem. Oto jej tytułowy bohater, Marcello Clerici, decyduje się na współpracę z faszystowską władzą i otrzymuje polecenie „zlikwidowania” profesora Quadriego, swojego dawnego nauczyciela akademickiego, opozycjonisty obecnie mieszkającego w Paryżu. Wszystko świetnie się składa, gdyż Marcello właśnie żeni się z drobnomieszczanką Giulią i może bez wzbudzania podejrzeń udać się do Paryża pod pretekstem podróży poślubnej. Tam ulegnie wprawdzie na chwilę urokowi ekscentrycznej żony profesora, Liny,... Czytaj więcej


Czy tata czyta cytaty z Tacyta? – O „Neronie” Janiczak w reż. Rubina w Teatrze Powszechnym

19 kwietnia, 2018 1:59 pm Dodane przez Możliwość komentowania Czy tata czyta cytaty z Tacyta? – O „Neronie” Janiczak w reż. Rubina w Teatrze Powszechnym została wyłączona

Na początku był – jak dowiadujemy się ze strony Teatru Powszechnego – cytat z „Głodu” Martína Caparrósa: „Neron (…) bardzo się troszczył o lud, musiał mu dostarczać rozrywki i dlatego urządził największe święto starożytności. Jak opowiada piękną prozą Tacyt, cesarz otworzył swoje ogrody na przyjęcie. Każdy, kto był kimś, przybył na ucztę: senatorowie, arystokracja, kronikarze przekazujący sobie plotki towarzyskie – cały wielki świat. Neron miał jednak kłopot: nie wiedział jak... Czytaj więcej


Powrót taty – „Odys” Cecki w reż. Eweliny Marciniak w Teatrze Polskim w Poznaniu

6 kwietnia, 2018 9:03 am Dodane przez 1 Komentarz

Najważniejszą sceną spektaklu Eweliny Marciniak Odys wydaje się moment spotkania tytułowego bohatera z niewidomym synem Telemachem. Jest ono kluczowe dla dramaturgii całości, stanowiąc kulminację kilku przeplatających się teatralnych narracji, tworzących szkielet spektaklu; ma też w sobie największy potencjał emocjonalny. Główne narracje są tu trzy: mityczna, inkrustowana fragmentami dramatu Wyspiańskiego historia powrotu Odysa, opowieść o polskiej emigracji lat dziewięćdziesiątych i jej konsekwencjach oraz – najgłębiej ukryta – próba zdefiniowania współczesnych problemów... Czytaj więcej


Mądr/„Ości” – Karpowicz w reż. Pawła Miśkiewicza w Teatrze Soho w Warszawie

3 kwietnia, 2018 10:13 am Dodane przez 3 komentarze

Powieść Karpowicza opowiada zagmatwane losy grupy warszawiaków, związanych ze sobą poprzez skomplikowane osobiste relacje, będące owocem żmudnych poszukiwań szczęścia i permanentnego stanu „wiecznego nienasycenia”. Grupę tę stanowi kilku gejów, transwestyta, kobieta „na skraju załamania nerwowego”, jej mąż oraz feministka, znana z opozycji i telewizji, a także jej syn i kilka innych, pobocznych postaci, biorących udział w ich życiu. Losy bohaterów składają się na barwny kolaż, stylizowany na te z filmów... Czytaj więcej


Opowieść o zwyczajnym szaleństwie – „Pod presją” w reż. Mai Kleczewskiej w Teatrze Śląskim w Katowicach

26 marca, 2018 12:00 am Dodane przez 7 komentarzy

Mabel Longhetti, bohaterka filmu Johna Cassavetesa „Kobieta pod presją” kocha muzykę poważną, a zwłaszcza operową. Gdy zostaje sama, słucha jej namiętnie, jest ona dla niej ucieczką od prozaicznych codziennych problemów, które z dnia na dzień kumulują się, stając się coraz bardziej przytłaczające i trudne do zniesienia. Nie mogąc sobie z nimi poradzić doznaje załamania psychicznego. Kończy się to półrocznym pobytem w szpitalu psychiatrycznym. Maja Kleczewska w swojej teatralnej wersji filmu... Czytaj więcej


Uwięzieni na scenie Brechta – „Kariera Artura Ui” w reż. Brzyka w Teatrze im. Słowackiego

24 marca, 2018 1:22 am Dodane przez Możliwość komentowania Uwięzieni na scenie Brechta – „Kariera Artura Ui” w reż. Brzyka w Teatrze im. Słowackiego została wyłączona

Uwaga: spoiler!  „Aby zdarzenia przedstawione w tej sztuce nabrały właściwego, zawartego w nich sensu, trzeba wystawić ją w w i e l k i m  s t y l u; najlepiej z wyraźnym nawiązaniem do elżbietańskiego teatru historycznego (…) nawet w scenach groteskowych, nie może ani przez chwilę zabraknąć atmosfery okrucieństwa i grozy. Przedstawienie powinno być plastyczne, tempo szybkie” Bertold Brecht „Notatki”, przeł. Roman Szydłowski (Dialog 11/1961) Trzy najbardziej charakterystyczne cechy... Czytaj więcej


Zosia i „Ułani” – Rymkiewicz według Cieplaka w Teatrze Narodowym

21 marca, 2018 9:54 pm Dodane przez Możliwość komentowania Zosia i „Ułani” – Rymkiewicz według Cieplaka w Teatrze Narodowym została wyłączona

Parę lat temu na wykładzie historii literatury rosyjskiej w Moskwie poznałem osobliwy schemat interpretacji  „Eugeniusza Oniegina”. Według niego Tatiana to Rosja, która najpierw pokochała oświeconego postępowca i Europejczyka Oniegina, po czym – kiedy ten, zachłyśnięty nowoczesnością i „wielkim światem” dał jej kosza – oddała swą rękę generałowi. Gdy liberał Oniegin znudzony światem, pusty duchowo po latach na nowo odkrywa „swoją” Tatianę spostrzega, że jest piękna i bogata, lecz… już nie... Czytaj więcej


Jandy modlitwa wieczorna – „Zapiski z wygnania” Sabiny Baral w reż. Magdy Umer w Teatrze Polonia

17 marca, 2018 1:24 pm Dodane przez 2 komentarze

„(…) Że tam się urodziłem, gdzie przyjąć mnie nie chcą/Że kraj ojczysty, kiedyś był piękny w legendzie/Że mnie przeklina język, w którym tworzę/Smutno mi, Boże!  Że nikt mnie tutaj szyderczo nie pytał/O krew moją i dziadów, którymi się szczycę/I że w dzieciństwa mego wracam okolicę/I że mnie w Polsce nikt nie będzie witał/I że na gorycz moją nic już nie pomoże/Smutno mi, Boże!” Antoni Słonimski „Smutno mi, Boże” Książka „Zapiski... Czytaj więcej


Marzenie Nataszy – „Trzy siostry” w reż. Jędrzeja Piaskowskiego w Teatrze Osterwy w Lublinie

12 marca, 2018 6:59 pm Dodane przez 1 Komentarz

Natalia – narzeczona, a później żona Andrzeja, brata tytułowych trzech sióstr – jest osobą prymitywną, pospolitą i całkowicie pozbawioną gustu, ale za to ambitną i cwaną. Po ślubie i przeprowadzce do domu Prozorowów zaprowadza tam swoje porządki, stopniowo anektując dla siebie kolejne pomieszczenia. Nie liczy się przy tym z nikim i z niczym, o czym świadczy próba usunięcia z domu starej niańki Anfisy. To moment, gdy Natasza oficjalnie przejmuje w... Czytaj więcej


Skoczyć „W ogień!” historii – Józefa Kurasia historia według Pakuły i Klemma w Teatrze Słowackiego w Krakowie

9 marca, 2018 11:20 am Dodane przez Możliwość komentowania Skoczyć „W ogień!” historii – Józefa Kurasia historia według Pakuły i Klemma w Teatrze Słowackiego w Krakowie została wyłączona

Józef Kuraś pseud. „Orzeł” jest żołnierzem, któremu latem 1943 roku gestapowcy mordują ojca, żonę i dwuletniego syna. Podpalają dom i czekają, aż pozostanie po nim pogorzelisko. Po tej tragedii Kuraś ucieka w góry, zmienia pseudonim na „Ogień” i wraz ze swoim odziałem podporządkowuje się AK. Nie na długo. Na skutek konfliktu z dowódcą, który zrzucił na niego odpowiedzialność za przegraną potyczkę z Gestapo, zostaje skazany przez niego na karę śmierci.... Czytaj więcej


Wyczuć pismo nosem – „Maria Antonina. Ślad królowej” w reż. Wojciecha Farugi w Teatrze Polskim w Bydgoszczy

7 marca, 2018 9:58 am Dodane przez Możliwość komentowania Wyczuć pismo nosem – „Maria Antonina. Ślad królowej” w reż. Wojciecha Farugi w Teatrze Polskim w Bydgoszczy została wyłączona

Pomysł był ciekawy, choć nie nowy – biorąc na warsztat postać Marii Antoniny, zbadać alchemię wizerunku znanej postaci i pokazać, jak stopniowo rozjeżdża się z jej prawdziwym życiem. Faruga z Majewskim wydają się przy tym interesować bardziej mechanizmami, które – wbrew temu, co robimy i jak chcemy być postrzegani – ugruntowują jakąś trzecią wersję naszej legendy, po gombrowiczowsku wyrastającą z gęby, którą przyprawiają nam inni. Mówiąc wprost – chcieli się... Czytaj więcej


To tylko „Tango” – Mrożek w reż. Ratajczaka w Teatrze Horzycy w Toruniu

4 marca, 2018 10:01 pm Dodane przez Możliwość komentowania To tylko „Tango” – Mrożek w reż. Ratajczaka w Teatrze Horzycy w Toruniu została wyłączona

„Wszelki bunt, aby nie wyrodzić się w tyranię, musi nieść w sobie miarę i granicę – którą stanowi inny człowiek” Albert Camus. W toruńskim spektaklu Piotra Ratajczaka „Tango” na podstawie arcydramatu Sławomira Mrożka urzekła mnie reakcja miejscowej publiczności. Widownia – wyraźnie poruszona – reagowała żywo i spontanicznie, dopowiadając aktorom kwestie, czy komentując głośno sceniczne wydarzenia. Przyznam, że dawno takiej reakcji publiczności – zwłaszcza repertuarowej, codziennie chodzącej do teatru – nie... Czytaj więcej